دادگای باڵای تاوانەکانی عێراق لە دانیشتنێکی تایبەتدا، بڕیاری لەسێدارەدانی بۆ یەکێک لە ئەفسەرە باڵاکانی ڕژێمی پێشوو دەرکرد کە تۆمەتبار بوو بە تێوەگلان لە پرۆسەی جینۆسایدکردنی بارزانییەکان. ئەمڕۆ یەکشەممە ٢٨ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢٥، پرۆسەی دادگاییکردنی دوو تۆمەتبار بەناوەکانی (شاکر تەها یەحیا غەفوور دووری) و (سەعدون سەبری جەمیل قەیسی) لە بەغدا بەڕێوەچوو. هەردوو تۆمەتبار لە سەردەمی ڕژێمی بەعسدا پلەی لیوایان هەبووە و ڕۆڵیان لە بێسەروشوێنکردنی بارزانییەکان لە بیابانەکانی ئەنبار، فەلوجە و شەیحا هەبووە. دادگای باڵای تاوانەکان بەپێی ماددەکانی ١٢ و ١٥ لە یاسای دادگای باڵای تاوانەکان کە تایبەتن بە تاوانە نێودەوڵەتییەکان و جینۆساید، حوکمەکەی دەرکرد.
وردەکاریی بڕیارەکان
بەپێی لێدوانی ئەیاد کاکەیی، پارێزەری دۆسیەی جینۆسایدی بارزانییەکان و دادوەر ئاسۆ محەمەد، دادوەری پێشووی دۆسیەکە، دادگا سزای لەسێدارەدان (تاکو خنکان)ی بۆ (شاکر تەها) دەرکردووە. ئەم بڕیارە دوای ئەوە هات کە بەڵگەی پێویست لەسەر تێوەگلانی ڕاستەوخۆی ناوبراو لە تاوانەکە و هەڵکەندنی گۆڕە بەکۆمەڵەکان لە ناوچەی فەلوجە سەلمێنرا، هەروەها تۆمەتبار لە قۆناغی لێکۆڵینەوەدا دانی بە بەشێک لە تاوانەکاندا ناوە.
لە بەرانبەردا، دادگا بڕیاری ئازادکردنی بۆ (سەعدون سەبری) دەرکرد لەم دۆسیەیەدا، هۆکارەکەشی بۆ نەبوونی بەڵگەی پێویست گەڕاندەوە. پارێزەری دۆسیەکە ڕوونیکردەوە کە ناوبراو لەو سەردەمەدا بەرپرسی لقی پێنجی بەڕێوەبەرایەتی ئاسایشی گشتی بووە لە بەغدا کە تایبەت بووە بە پارتە ئیسلامییەکان نەک دۆسیەی کورد، بەڵام جەختی کردەوە کە ناوبراو سەرەڕای بڕیاری ئازادکردنی لەم دۆسیەیەدا، بەهۆی بوونی سکاڵا و دۆسیەی دیکە لەسەری، هەر لە زیندان دەمێنێتەوە.
ئامادەبووان و کاردانەوەکان
دانیشتنەکە بە ئامادەبوونی ٣٥ کەس لە سکاڵاکاران و شایەتحاڵەکان (کە شەش کەسیان دایک و خوشک و کەسوکاری قوربانیان بوون) و بەرپرسانی وەزارەتی کاروباری شەهیدان و ئەنفالکراوان، لەوانە د. نافسەر عەبدولقادر بریکاری وەزارەت و کەریم کاوە بەڕێوەبەری کاروباری شەهیدانی سۆران بەڕێوەچوو. شایەتحاڵەکان لە دادگا باسیان لەو نەخشە و پیلانانە کرد کە بۆ گرتن و بێسەروشوێنکردنی بارزانییەکان جێبەجێ کراون. شایانی باسە پرۆسەی جینۆسایدکردنی بارزانییەکان لە ساڵی ١٩٨٣ دەستی پێکرد و تێیدا نزیکەی ٨٠٠٠ کەس لە پیر و گەنجی دەڤەری بارزان دەستگیر و ڕاپێچی بیابانەکانی باشووری عێراق کران و بێسەروشوێن کران. بەرپرسانی وەزارەتی شەهیدان جەختیان کردەوە کە پرۆسەی دادگاییکردنەکە بەردەوام دەبێت تا سەرجەم تاوانبارانی دیکەش دەبرێنە بەردەم دادگا.